
Żegnamy Osobę niezwykłą, odważną, bezkompromisową w obronie najważniejszych wartości, a jednocześnie pełną wrażliwości na potrzeby drugiego człowieka. Jej życie było świadectwem służby: Ojczyźnie, dzieciom, edukacji i ludziom potrzebującym wsparcia.
W czasie okupacji niemieckiej działała w konspiracji, była członkinią Szarych Szeregów, a jako siedemnastoletnia dziewczyna wzięła udział w Powstaniu Warszawskim. Do końca życia pozostawała strażniczką pamięci o Powstańcach i cywilnych ofiarach Warszawy. Przypominała kolejnym pokoleniom, czym są wolność, odpowiedzialność, solidarność i troska o drugiego człowieka.
Po wojnie związała swoje życie zawodowe z edukacją. Przez wiele lat pracowała jako nauczycielka szkoły specjalnej. To właśnie dzieci i praca nauczyciela zajmowały szczególne miejsce w jej życiu. O nauczycielstwie mówiła nie tylko jako o zawodzie, lecz przede wszystkim jako o odpowiedzialności za młodego człowieka, wymagającej uważności, cierpliwości, odwagi i jak sama podkreślała wielkiej miłości do dzieci.
Ta część jej biografii była szczególnie bliska społeczności Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.
W 2022 roku Wanda Traczyk-Stawska była bohaterką pierwszego spotkania inaugurującego Salon Pedeutologiczny APS, prowadzonego przez dr hab. Jarosława Michalskiego, prof. APS oraz dr Beatę Szurowską. Spotkanie, zorganizowane w Dniu Nauczyciela, poświęcone było zawodowi nauczyciela, jego blaskom i cieniom, wyzwaniom stojącym przed współczesną oświatą oraz temu, co dla Wandy Traczyk-Stawskiej było w tej pracy najważniejsze: odpowiedzialności za dziecko.
Jej opowieść o nauczycielstwie, doświadczeniu pracy z dziećmi oraz znaczeniu wychowania była dla nauczycieli, studentów i pracowników naszej Uczelni wyjątkową lekcją, nie tylko pedagogiki, ale przede wszystkim człowieczeństwa.
W tym samym, szczególnym dla Akademii roku stulecia Uczelni oraz Roku Marii Grzegorzewskiej, Wanda Traczyk-Stawska została uhonorowana wyróżnieniem ECCE HOMO.
Wyróżnienie to zostało ustanowione z okazji 100-lecia Akademii i przyznawane jest osobom, które swoją działalnością, postawą oraz wyborami życiowymi urzeczywistniają wartości zgodne z misją naszej Uczelni.
Podczas uroczystego posiedzenia Senatu APS JM Rektor podkreśliła, że jest to wyróżnienie:
„dla wyjątkowej Osoby, dla niezłomnego nauczyciela, dla wzoru dla nas na przyszłość i dla Osoby, która daje świadectwo”.
Te słowa dziś wybrzmiewają szczególnie mocno.
Wanda Traczyk-Stawska dawała świadectwo przez całe swoje życie. Świadectwo odwagi młodej dziewczyny walczącej o wolność, ale również odwagi nauczycielki, która swoją codzienną pracę poświęciła dzieciom wymagającym szczególnego wsparcia i troski. Pokazywała, że patriotyzm nie kończy się wraz z ustaniem walk, że wyraża się także poprzez odpowiedzialność za innych, edukację młodego pokolenia i budowanie wspólnoty.
Odbierając wyróżnienie ECCE HOMO, mówiła z właściwą sobie wiarą w ludzi i przyszłość Polski. Przywołała również słowa:
„Taka jest przyszłość narodu, jakie młodzieży chowanie”.
Dla społeczności Akademii Pedagogiki Specjalnej słowa te mają znaczenie szczególne. Są bliskie ideom Marii Grzegorzewskiej i misji naszej Uczelni, która od ponad stu lat przypomina, że najważniejszy jest człowiek.
W Wandzie Traczyk-Stawskiej żegnamy Bohaterkę Powstania Warszawskiego, ale także Nauczycielkę, która wiedziała, że przyszłość tworzy się nie tylko w chwilach wielkich historycznych prób, lecz również każdego dnia: w szkole, w relacji z dzieckiem, w wychowaniu, w przekazywaniu wartości kolejnym pokoleniom.
Pozostanie w pamięci społeczności Akademii jako osoba niezłomna, autentyczna i niezwykle bliska ludziom. Jej słowa, spotkania z naszą społecznością oraz wartości, którym była wierna, pozostaną z nami.
Rodzinie, Bliskim oraz wszystkim, których dotknęła Jej śmierć, składamy wyrazy głębokiego współczucia.
Rektor, Senat i Społeczność
Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej
EN